Zoky & Zoran

De eerste keer dat ik echt met de Bosniers in aanraking kwam, weet ik nog steeds. Het was het (toen nog heel jonge) haremgroepje van Zefanja. Durmitor, de hengst, maakte een diepe indruk op mij. Voor mijn werk kom ik bij ontzettend veel paarden, maar de aanwezigheid die hij had, kende ik niet. Ik voelde een soort levenswijsheid, die ik zelf nog nooit zo heb ervaren. Hij was en is een ontzettend beleefde man, een echte gentleman. Heel erg geaard en stabiel, maar ook gevoelig. Sindsdien ben ik gefascineerd door het ras. Ik zie écht verschil tussen deze dieren en de gedomesticeerde paarden die ik mag ontmoeten. Mijn vermoeden is, dat dit voor een heel groot deel komt doordat de BMH op een heel aantal vlakken, sterker en stabieler zijn dan onze domestics. Ze hebben extra ligamenten, meer ontwikkelde spieren, waardoor ze écht stabieler zijn (en tegelijk super lenig). Zij kunnen op hun lijf vertrouwen. En dat doen ze dus ook als wij dingen van ze vragen, waar zij geen trek in hebben. Ze laten zich niet zo makkelijk overbluffen als de paarden die ik doorgaans ontmoet. Nee = nee. Hoe je ook staat te zwaaien met je leadrope, of je zweep. They don’t care.

Sinds eind mei 2023 ben ik de lucky basterd die leuke dingen mag komen doen met Zoky. Ik kende Zoky dus al wel langer, van de opleidingsdagen bij Equine Studies. Maar wat ben ik blij dat ik de kans heb gekregen om juist met hem wat meer te mogen doen! Het is een paard dat misschien veel mensen niet echt opvalt. Voor mij is hij echt een “stille wateren hebben diepe gronden.” Hij is vrij introvert, en waar ik echt aan moest wennen na mijn eigen paard Bazook, heeft had mij écht niet nodig! Hij kan zichzelf vermaken, is erg gesteld op zijn autonomie. Niet dat hij je negeert, maar hij is wel een beetje het “no-nonsense-type”.Nu ik hem vaker zie, en meer met hem doe, zie ik ook vaker zijn meer gevoelige kant. Hij wil echt best wel contact, alleen, als ik het door mijn mensenbril bekijk, gaat het hem vooral om dat je er echt bént. Niet met je hoofd nog bij andere dingen zijn. Waarschijnlijk vinden heel weinig paarden dat fijn, maar, wat ik bij Zoky merk, is dat hij ook écht niet beschikbaar is. Het is niet zozeer het fysieke contact, maar het emotionele contact, wat ik zo mooi met hem vindt.

We wandelen graag, en wat daar opvalt, is hoe enorm goed hij nee kan en durft te zeggen. Hij blijft gewoon met vier voetjes stevig op de grond staan. Zonder drama. Nee is gewoon nee. Mooie eigenschap, zo houdt hij zichzelf en dus ook mij, veilig. Je kunt hem op zulke momenten écht niet om trekken, daar zie je heel mooi de fysieke stabiliteit terug in het mentale. Rotsvast. Mag en kan hij zijn eigen tempo houden bij dingen die hij spannend vindt, komen we echt een heel eind.Naast het wandelen, puzzelen we wat met R+ training, wat hij heel leuk lijkt te vinden. Zelf zijn neus in het halster steken, een target aanraken, op een matje gaan staan en op dit moment zijn we bezig met het neerleggen van zijn hoofd op je hand. Het grappige is, dat als Zoky het target ziet (lees: een lelijke, roze, uitschuifbare swiffer van de Action), hij vaak al naar het hek gelopen komt. Voor mij is het super leerzaam dit met hem te doen. Want hoewel ik voer gebruik in de training, is hij heel snel weg als het te saai, te onduidelijk of juist te ingewikkeld wordt. Hij heeft nog wel meer dingen in zijn leven die hij kan doen in zijn leven, die hij op dat moment veel zinniger vindt 😉.  

Omdat Zoky een heel leuk eigen mens heeft, en wij er soms tegelijk zijn, kwam het zo uit, dat ik ook af en toe wat met Zoran mocht doen. Zoran is hier geboren en voor mij is het heel bijzonder om te zien, hoe een paard zich kan ontwikkelen, als hij de kans krijgt te leren in een harem. Zoran is nieuwsgierig, wil graag overal bij zijn en houdt wel van wat aandacht. Maar, de dingen die je vraagt, moeten écht nut hebben. Zoky heeft dat al, maar Zoran heeft dat nog veel sterker! Nee = NEE in hoofdletters. En eigenlijk ook nog wat uitroeptekens. Ga je door, dan kan hij daar ook echt boos om worden. Hij durft het gevecht aan te gaan. Ik ben er van overtuigd, dat hij degene is die daar het beste vanaf zou komen.Wat voor mij daarin heel bijzonder is, is dat hij nooit in die boosheid blijft hangen. Stop jij met (in zijn ogen) onzinnige dingen te doen, dan is hij ook direct weer ok. Geen drama, geen stress. Ook geen angst dat je het nog een keer zal doen. Ik ervaar het als een enorm sterk besef van zijn eigen lijf, zijn eigen grenzen en de vanzelfsprekendheid dat daar gehoor aan gegeven wordt.

Een aantal keren heb ik hem ook mee mogen nemen voor een (snack) wandeling. En ja, dat vond hij best een beetje spannend. De enige omgeving die hij kende, was de omgeving waar hij was geboren, bij Zefanja. Hij is heel intens in zijn beleving van de wereld, hij wil alles zien, ruiken en horen. Wat ik ontzettend bijzonder vind om te zien, is zijn vermogen tot stress reguleren. Voor mij ongekend, hoe hij dat kan. Hij is daarin zó lenig. Tijdens een wandeling, werd het hem echt even te veel, er waren te veel prikkels. Dus hebben we hem uit die situatie gehaald. En een minuut later, was hij weer helemaal relaxt. Een nieuwe prikkel, betekende niet dat hij weer direct sky-high zat.

Samenwerken is de sleutel bij de Bosniers, in mijn ogen. En bij Zoran helemaal. Hem je wil opleggen, gaat je niet ver brengen. Integendeel. Maar als het nut heeft in zijn ogen, of als je hem kunt laten voelen dat er nu echt even geen andere oplossing is (wat dus iets anders is, dan “het moet, omdat ik dat nu zeg, en als je het niet doet, ben jij de baas over mij en ik een slechte trainer”, iets wat toch een overtuiging lijkt te zijn bij veel mensen), is hij meer dan bereid om even mee te denken. Voorbeeld: aan de kant gaan, omdat jij er langs wil, terwijl je er ook omheen kunt? Dikke onzin, volgens Zoran. Maar is er echt geen ruimte, is hij meer dan bereid een stapje opzij te doen. Het is echt een feest om ook met hem regelmatig wat te mogen ondernemen en me te verbazen over hoe hij met de mensenwereld om gaat!